Kazdy z nas, kto ogladał film Slumdog Millionaire (2008) jednego z najważniejszych filmów ubiegłego roku. prawdopodobnie chce zwiedzić albo juz zwiedzil miasto Bombaj, stolicę kina indyjskiego.
Co wiemy na temat tego miasta?
Bombaj (hindi i marathi मुंबई, trl. Muṁbaī, trb. Mumbaj; ang. Mumbai; do 1995 hindi बम्बई/बॉम्बे, tang. Bombay) – stolica indyjskiego stanu Maharashtra, położona na wyspie Salsette, na Morzu Arabskim.
Według najnowszych danych w mieście tym mieszka 17 mln mieszkańców i jest 6. co do liczby mieszkańców metropolią na świecie. Jest to także wielki ośrodek finansowy. Siedziby tu mają liczne banki, (m.in. Reserve Bank of India), giełda (Bombay Stock Exchange) oraz liczne indyjskie firmy i korporacje. Dzięki temu, że poziom życia jest tu wyższy niż innych częściach kraju, przyciąga on imigrantów z całych Indii oraz całej Azji Południowej. Cały czas mieszają się tu najróżniejsze kultury, religie i tradycje. Bombaj jest uznawany za stolicę kinematografii indyjskiej. W Bombaju wytwórnie filmowe produkują rocznie najwięcej filmów na świecie.
Indyjska nazwa pochodzi od miejscowej hinduskiej bogini Mumba. W XVI w. Portugalczycy nazwali to miasto Bom Bahia co znaczy Dobra Zatoka. Brytyjczycy podczas swojej kolonizacji Indii zmienili nazwę miasta na Bombay. Oficjalna zmiana nazwy nastąpiła w 1995, lecz nazwa Bombaj nadal jest powszechnie używana w Polsce.
Obszar Bombaju był już prawdopodobnie zasiedlony w epoce kamienia. Od III w. p.n.e. należał on do rządzonego przez buddystów Imperium Maurjów. Od 1343 był w posiadaniu państwa Gujarat. Najstarsze budowle w mieście – słoniowe jaskinie, czy kompleks świątyń Walkeśwary, pochodzą właśnie z tamtego okresu.
W 1534 roku miasto zajęli Portugalczycy. W 1661 królowa Katarzyna Bragança przekazała miasto angielskiemu królowi Karolowi II. W 1668 zostało ono wydzierżawione Brytyjskiej Kompanii Wschodnioindyjskiej za cenę 10 funtów rocznie.
Chyba każdy pamięta , że 11 lipca 2006 roku terroryści zaatakowali bombajską kolej. W ciągu niespełna kwadransa w różnych pociągach na trasie zachodniej eksplodowało siedem bomb. Zginęło ponad 200 osób, a około 800 zostało rannych. 26 listopada 2008 w mieście miała miejsce seria zamachów terrorystycznych, w których zginęło co najmniej 195 osób, a 295 zostało rannych.
W Bombaju dobrze rozwinięty jest przemysł rozrywkowy. Mieszczą się tu największe indyjskie stacje radiowe, telewizyjne oraz wydawnictwa. Rozwija się tu także prostytucja. Bombaj jest największym ośrodkiem kinematografii indyjskiej. Mieszczą się tu liczne studia filmowe i kina.
Popularnym środkiem transportu są auto-riksze. Kursują one jednak tylko w strefie przedmieść. Maksymalna liczba pasażerów zabieranych przez auto-riksze to 3.
Głównym środkiem komunikacji w podmiejskich częściach Bombaju są auto-riksze
W mieście mieszają się imigranci z całego regionu Azji Południowej. Powoduje to, że na ulicach słychać wielojęzyczny gwar. Większość ludności posługuje się językiem hindi albo lokalnym dialektem bambaiya hindi. Ponadto popularne języki to marathi i Indian English (indyjska odmiana angielskiego). Marathi jest językiem urzędowym stanu Maharasztra. Natomiast językiem angielskim posługują się głównie biznesmeni i pracownicy biurowi. Innymi językami używanymi w Bombaju są gudźarati, bengalski, tamilski, urdu, malajalam, telugu, pańdźabi (pendżabski), konkani, nepalski i kannada.
Miasto jest miejscem narodzin hinduskiej kinematografii. Pierwszy film powstał tu już w 1896. W Bombaju znajduje się też największa w Azji liczba kin, oraz największa kopuła IMAX. Z tych powodów miasto zawdzięcza swój przydomek Bollywood. Mieszczą się tu także 2 galerie sztuki: Jehangir i Narodowa Galeria Sztuki Współczesnej (National Gallery of Modern Art) oraz liczne muzea (m.in. Muzeum Księcia Walii). Zbudowane w 1833 Asiatic Society of Bombay to najstarsza biblioteka publiczna w mieście.
W Bombaju znajduje się wiele zabytkowych budowli. Do najbardziej znanych należą:
* Brama Indii – łuk o wysokości 26 m, położony w południowej części miasta. Wzniesiona w latach 1915-1924 na wzór XVI-wiecznej architektury Gujaratu aby uczcić wizytę króla Anglii Jerzego V i jego małżonki, Marii. Jest to obecnie jedna z największych atrakcji turystycznych miasta, a także miejsce spotkań towarzyskich. 25 sierpnia 2003 na pobliskim parkingu, terroryści zdetonowali bombę, zabijając wiele osób.
* Chhatrapati Shivaji Terminus – główny dworzec kolejowy Bombaju, bardziej znany jako dawny Dworzec Wiktorii. Został zbudowany w 1888 na wzór stylu gotyckiego. 2 lipca 2004 został wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Do 1996 dworzec nazywany był Dworcem Wiktorii, na cześć brytyjskiej królowej Wiktorii. Później nastąpiła zmiana nazwy na obecną.
* Bombajska Giełda Papierów Wartościowych (Bombay Stock Exchange) – zał. w 1875 jest najstarszą giełdą papierów wartościowych w Azji. Zlokalizowana w centrum finansowym miasta przy Dalal Street.
* Poczta Główna (General Post Office) – znajduje się niedaleko Chatrapati Shivaji Terminus. Budowany w okresie 1904-1913, o kubaturze 11 000 m², wzniesiony z czarnego bazaltu, żółtych kamieni Kurla i białych kamieni z Dhrangdy.
* Shreepati Arcade – budynek o wysokości 153 m, mający 45 pięter. Znajduje się w centrum Bombaju.
* Regal Cinema – jedno z najstarszych kin w Bombaju. Zostało zbudowane w czasie wielkiego boomu kinowego lat 30., otwarte w 1933. Architektem był Charles Stevens, syn XIX-wiecznego architekta F.W. Stevensa. Wnętrze zaprojektował czeski rzemieślnik Karl Schara.
* meczet Haji Ali Dargah – meczet i grobowiec zbudowany przez bogatego arabskiego kupca. Jest połączony ścieżką (widoczną tylko podczas odpływu) z położoną na wyspie świątynią hinduistyczną Mahalaxmi.
* fontanna Flora – kamienna fontanna, położona w Bombaju Południowym, zbud. w 1864 kosztem 47 000 rupii indyjskich. Nazwę nadano od rzymskiej bogini Flory.
* świątynia Mumba Devi Mandir – zbud. w 1675 w małej zatoczce, na północ od brytyjskiego fortu Saint George. Świątynia hinduistyczna pod wezwaniem bogini Mumba. Hinduskie sekty już w XV w. oddawały cześć bogini Mumbadevi. Bogini była patronką kast agri (zbieracze soli) i kohli (rybacy). Jest to świątynia odwiedzana przez setki wiernych dziennie.
* świątynia Mahalaxmi – zbud. około 1785. Jedna z najbardziej znanych hinduistycznych świątyń w Bombaju.
* Galeria Sztuki Jehangir – pierwsza a obecnie najbardziej znana galeria sztuki w mieście. Zał. przez Sir Cowasji Jehangir. ul. Mahatma Gandhi.
* park Gowalia Tank – Park położony przy Mahatma Gandhi Rd, gdzie Mahatma Gandhi nawoływał rząd brytyjski do opuszczenia Indii (hasło Quit India).
Zapraszam do obejrzenia zdjęć oraz wideo z Bombaju
